Dzień dobry, mój syn ( w połowie kwietnia przeszedł infekcję górnych dróg oddechowych. Po infekcji pojawił się suchy męczący kaszel, który ustępuje w nocy. Kaszel utrzymywał się przez cały maj. Pediatra po wykonaniu morfologii (wyniki ogólne jak po infekcji wirusowej, CRP w normie, IgE całkowite nieznacznie podwyższone, RTG klatki piersiowej w normie) zalecił Nebbud i Klacid, zaobserwował wydzielinę spływającą po gardle. Inhalacje umożliwiały funkcjonowanie w ciągu dnia. Klacid nie przyniósł poprawy. Konsultacja laryngologiczna z fiberoskopią wykluczyła obecność spływającej wydzieliny, migdałek gardłowy w normie. Konsultacja alergologiczna - włączone Flixotide zamiast Nebbudu, Clatra, Singulair. Pulmonolog wykonała testy na alergeny wziewne z krwi- ujemne. Gronkowce wykluczone, CRP nadal w normie. W czerwcu kolejna infekcja zatok. Pulmonolog zaleciła krople z neomycyną, efedryną i hydrocortyzonem. Katar gęsty, przezroczysty, początkowo zielono-żółty. Niby w nosie czysto ale słychać, że głębiej coś zalega. Czekamy na testy skórne. Odstawione leki p/histaminowe. Zalecona kolejna konsultacja laryngologiczna pod kątem migdałka gardłowego. Flixotide pomaga nam przetrwać dzień ale nie możemy go odstawić, bo kaszel wraca. Dziecko nie chrapie w nocy, nie choruje często ale zawsze wiąże się to z katarem. Pediatra uparcie twierdzi, że to alergia, która w wieku pediatrycznym często pozostaje utajona. Alergolog alergię raczej wyklucza. Proszę o wskazówki, czy możemy jakoś dokładniej zbadać zatoki? Co możemy jeszcze zrobić? Dostajemy sprzeczne sygnały od lekarzy a nadal nie mamy diagnozy. Z góry dziękuję za pomoc. KOBIETA, 31 LAT ponad rok temu Fakty o zdrowiu - Oburęczne dzieci bardziej nadpobudliwe? Nasi lekarze odpowiedzieli już na kilka podobnych pytań innych znajdziesz do nich odnośniki: Nawracający kaszel u 20-miesięcznego dziecka – odpowiada Dr n. med. Jolanta Uchman Co oznacza powiększenie węzła chłonnego szyi u 3-latka? – odpowiada Lek. Aleksandra Witkowska Dlaczego dziecko ma taki gęsty katar? – odpowiada Redakcja abcZdrowie Kaszel i katar po wyleczeniu zapalenia płuc u dziecka – odpowiada Milena Lubowicz Katar, kaszel i wymioty u trzylatki – odpowiada Renata GrzechociĹska Częsty katar i kaszel, śródmiąższowe zapalenie płuc oraz uczulenie na naskórek psa u dziecka – odpowiada Lek. Bożena Mamcarz Przewlekły katar i spływająca wydzielina powodująca kaszel u 4-letniej córki – odpowiada Lek. Konstanty Dąbski Częsty katar i kaszel u 20-miesięcznego dziecka z alergią a wycięcie migdałków – odpowiada Lek. Konstanty Dąbski Dlaczego dziecko ma nieustanny katar i kaszel? – odpowiada Lek. Aleksandra Witkowska Czy mokry kaszel z zieloną wydzieliną u 22-miesięcznego dziecka może być alergiczny? – odpowiada Lek. dent. Milena Łapaj artykuły
Bruksizm to długotrwałe i nieświadome nocne zgrzytanie zębami u dzieci. Najczęściej ujawnia się z chwilą wyrzynania zębów mlecznych bądź stałych. Z powodu złego zgryzu zęby zaczynają się ścierać co doprowadza do ich nadwrażliwości, a później próchnicy. Dodatkowo mogą wystąpić objawy takie jak: wady wymowy.Syrop z buraka. Doskonałym syropem na suchy kaszel jest ten z buraka. Robi się go bardzo prosto. Wystarczy bowiem wydrążyć w buraku dziurę, wsypać tam łyżkę cukru ekologicznego, upiec krótko w piekarniku i już mamy z powstałego w środku soku doskonały syrop. Należy zażywać go od 1-2 łyżeczek co kilka godzin.Getty Images/ Science Photo Library Kaszel refluksowy nie powoduje odkrztuszania wydzieliny. Jest związany z podrażnieniem błony śluzowej gardła i krtani cofającą się treścią żołądka. Warto zaznaczyć, że niekiedy kaszel może być jedynym objawem choroby refluksowej przełyku. Choroba refluksowa przełyku charakteryzuje się cofaniem treści żołądka do części przewodu pokarmowego położonych wyżej. Schorzenie związane jest z niesprawnością zwieracza dolnego przełyku i jego upośledzoną czynnością skurczową. Pojawiają się wówczas różnorodne objawy: zgaga, pieczenie w klatce piersiowej, podrażnienie gardła i krtani, stan zapalny, chrypka, a także przewlekły kaszel określany często jako refluksowy. Diagnostyka choroby refluksowej obejmuje zdjęcie rentgenowskie z kontrastem, badania endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego oraz pH-metrię przełyku. Przeczytaj też: Objawy refluksu żołądkowo-przełykowego i refluksu żółciowego Co to jest kaszel refluksowy? Kaszel refluksowy jest jednym z objawów choroby refluksowej przełyku. Jego przyczyną jest stan zapalny oraz podrażnienie błony śluzowej gardła i krtani przez cofającą się kwaśną treść z żołądka. Często zdarza się, że dolegliwości dotyczące górnych dróg oddechowych są jedynymi objawami refluksu. Kaszel przy refluksie żołądkowo-przełykowym ma charakter przewlekły. Pacjenci określają go jako suchy i nieefektywny. Nie towarzyszy mu także odkrztuszanie wydzieliny ani objawy wskazujące na infekcję bakteryjną lub wirusową (podwyższona temperatura ciała, pogorszenie samopoczucia, ból). Może pojawić się natomiast chrypka, drapanie w gardle i uczucie obecności ciała obcego podczas przełykania śliny, a także objawy typowe dla choroby refluksowej: zgaga, pieczenie w klatce piersiowej, nieprzyjemny zapach z ust, częste odbijanie, niestrawność, stan zapalny przełyku. Refluks może także zaostrzać objawy współistniejących chorób, np. astmy lub przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Dlatego przewlekły kaszel przy refluksie bywa ich manifestacją. Kaszel refluksowy – diagnostyka Osoby, u których występuje kaszel refluksowy, powinny udać się do lekarza w celu poznania jego przyczyny. Lekarz zbiera od pacjenta dokładny wywiad, przeprowadza badanie fizykalne i kieruje go na dodatkowe testy: zdjęcie rentgenowskie, endoskopię górnego odcinka przewodu pokarmowego oraz pH-metrię i manometrię przełyku. Konieczne jest wykluczenie innych przyczyn kaszlu: infekcji wirusowej lub bakteryjnej, zapalenia krtani, astmy oskrzelowej i alergii. Jak złagodzić kaszel przy refluksie? Kaszel refluksowy może być naprawdę uciążliwy i prowadzić do podrażnienia krtani i gardła. Jest suchy, męczący i bardzo często nasila się w pozycji leżącej, co utrudnia zasypianie. Nic dziwnego, że pacjenci szukają sposobów, by złagodzić kaszel przy refluksie. Bardzo ważne jest wdrożenie odpowiedniego leczenia farmakologicznego, które zmniejszy nasilenie choroby oraz stosowanie odpowiedniej diety, ponieważ niektóre pokarmy mogą wywoływać nieprzyjemne objawy. Na sam kaszel refluksowy u dzieci i dorosłych zaleca się: wykonywanie inhalacji z soli fizjologicznej, która nawilży suche śluzówki; picie siemienia lnianego 2 razy dziennie; inhalacje z olejkami eterycznymi (eukaliptusowy, rozmarynowy, sosnowy); picie naparu z kwiatu lipy, bzu czarnego i sosny; zadbanie o odpowiedni mikroklimat w pomieszczeniu (umiarkowana temperatura, nawilżone powietrze, wietrzenie pokoju); stosowanie leków dostępnych bez recepty: tabletek do ssania i syropów. Osobom z rozpoznaną chorobą refluksową zaleca się zaprzestanie palenia tytoniu i picia alkoholu, zadbanie o prawidłową masę ciała, spanie z podwyższoną głową lub na lewym boku oraz niespożywanie posiłków tuż przed snem. Jeżeli kaszel przy refluksie jest związany z zapaleniem gardła lub krtani, należy zastosować leczenie farmakologiczne tych chorób. Kaszel przy refluksie – dieta zmniejszająca objawy Przy łagodzeniu objawów choroby refluksowej, takich jak kaszel, niestrawność czy zgaga duże znaczenie ma dieta, która zmniejsza kwaśność soku żołądkowego i zapobiega cofaniu się treści żołądkowej do przełyku, krtani i gardła. Pacjentom z refluksem zalecane jest spożywanie 5–6 mało obfitych, lekkostrawnych posiłków dziennie w regularnych odstępach czasu. Należy także ograniczyć ilość tłuszczu w diecie i unikać smażonych potraw. Zamiast tego warto gotować na parze, piec w rękawie lub dusić. Dieta na kaszel refluksowy polega na unikaniu pokarmów, które przyczyniają się do nasilenia wydzielania kwasu żołądkowego. Należą do nich: owoce cytrusowe, pomidory, warzywa strączkowe, pieczywo razowe, wywary z mięsa, konserwy, szparagi, kasza gryczana, ostre przyprawy, śmietana, tłuste mleko, sery i mięso, przetwory mięsne, słodycze, mocna kawa, czarna herbata, mięta i alkohol. Dietę warto skonsultować z dietetykiem, który pomoże ustalić indywidualnie dopasowany jadłospis. Przeczytaj też: Kaszel suchy czy mokry? Rozpoznanie, leczenie, domowe sposoby na kaszel Bibliografia: K. Blondeau i wsp., Kaszel jako objaw choroby refluksowej przełyku, [w:] „Medycyna po dyplomie” 2009 (5), [dostęp: M. Kopka, M. Małecka, I. Stelmach, Przewlekły kaszel jako objaw refluksu krtaniowo-gardłowego – opis dwóch przypadków, [w:] „Pneumonologia i Alergologia Polska” 2016, suplement I, strony A7– co poza chorobą może powodować kaszel. Lek. Katarzyna Mudel Medycyna estetyczna , Warszawa. 81 poziom zaufania. Witam, bez zbadania dziecka trudno cokolwiek zalecić. Jeżeli ma pan możliwość zrobienia nebulizacji dziecku proszę ja zrobić z soli fizjologicznej nawet 3-4xdz,nawilżyć mieszkanie ,i obniżyć temperaturę w pokoju do ok 18 stC, czasem lek przeciwhistaminowy np
Męczący kaszel w nocy potrafi zakłócić sen nie tylko dorosłym, lecz także dzieciom. Przyczyn jego wystąpienia może być wiele, począwszy od zwykłego zakrztuszenia, na chorobach o różnorakim podłożu skończywszy. Podejście do leczenia kaszlu w dużej mierze zależy od źródła jego wystąpienia. Mokry kaszel u dziecka w nocy – co podać? Dowiedz się, jak skutecznie złagodzić kaszel nocny u dziecka. Skąd się bierze kaszel w nocy u dziecka?Kaszel w nocy jest odruchem bezwarunkowym wywołanym podrażnieniem błony śluzowej górnych dróg oddechowych. Umożliwia oczyszczanie ich z zalegającej w nich wydzieliny lub usunięcie zalegających tam ciał kaszel u dziecka w nocy najczęściej jest objawem chorobowym. Jeśli towarzyszą mu objawy takie jak katar, gorączka czy ból gardła, wymaga on porady kaszel w nocy – możliwe przyczynyOkazuje się, że zarówno suchy, jak i mokry kaszel w nocy może zostać wywołany przez kilka niezależnych czynników. Przyczyny kaszlu mogą mieć pochodzenie płucne i pozapłucne. Szacuje się, że u 38–82% chorych za wystąpienie kaszlu odpowiedzialna jest więcej niż jedna kaszel u dziecka najczęściej ma podłoże wirusowe i może dotyczyć nawet 80% wszystkich przypadków. W większości jest to infekcja górnych lub dolnych dróg przyczyny kaszlu u dziecka w nocyOstry kaszel u dziecka mogą też spowodować następujące choroby3:astma,zaostrzenie POChP,zatorowość płucna,niewydolność krążenia,zaburzenia krtaniowe,zaburzenia rytmu kaszel nasila się wieczorem?Czasami zupełnie nieświadomie możemy się sami do tego przyczynić, podając dziecku wykrztuśny syrop na kaszel na noc. Nie bez powodu w ulotkach dołączanych do tego typu produktów napisane jest, że nie powinno się ich przyjmować przed snem. Nieprzestrzeganie tego zalecenia może skutkować tym, że pojawi się właśnie męczący kaszel u dziecka w kaszel w nocy – jak pomóc dziecku?Podejście do leczenia kaszlu u dziecka w dużej mierze zależy od jego charakteru. Jeśli kaszel jest suchy, bardzo silny lub męczący, zaleca się stosowanie leków przeciwkaszlowych. Nie powinno się ich jednak podawać na kaszel produktywny. W chorobach z zaleganiem wydzieliny w drogach oddechowych powinno się podawać leki nasilające odkrztuszanie (wykrztuśne) i rozrzedzające wydzielinę (mukolityczne) na męczący kaszel w nocy u dziecka?Jeśli dziecko kaszle w nocy, można spróbować podać mu deflegmin tabletki. Deflegmin w postaci tabletek stosuje się w ostrych i przewlekłych chorobach płuc oraz oskrzeli przebiegających z utrudnieniem odkrztuszania lepkiej wydzieliny z dróg oddechowych. Lek ten zwiększa wydzielanie śluzu w drogach oddechowych, pobudza wytwarzanie surfaktantu płucnego oraz czynność rzęsek nabłonka układu oddechowego. Dzięki temu zwiększa ilość śluzu w drogach oddechowych i usprawnia jego transport (klirens śluzowo-rzęskowy). Zwiększając wydzielanie płynów do drzewa oskrzelowego i poprawiając klirens śluzowo-rzęskowy, ułatwia odkrztuszanie i łagodzi Deflegmin można podawać dzieciom od 6. roku życia. Zalecana dawka dla dzieci między 6. a 12. rokiem życia to pół tabletki 2 do 3 razy na dobę, a dla dzieci w wieku powyżej 12 lat początkowo przez 2 do 3 dni, 1 tabletka 3 razy na dobę, następnie dawkę należy zmniejszyć do 1 tabletki 2 razy na pamiętać, że Deflegmin to lek, dlatego przed podaniem powinno się zapoznać z treścią ulotki dołączonej do opakowania, ponieważ każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża życiu i zdrowiu. Ponadto w przypadku braku jakiejkolwiek poprawy stanu zdrowia pomimo przyjmowania leku zaleca się konsultację z sposoby na mokry kaszel u dziecka w nocyUporczywy kaszel w nocy można spróbować załagodzić, stosując domowe sposoby, w szczególności4:nawilżenie wdychanego powietrza poprzez zastosowanie nawilżacza pokojowego,inhalacje roztworu soli fizjologicznej,odpowiednie nawadnianie ułatwić dziecku oddychanie przy kaszlu mokrym i zapewnić mu spokojny sen, warto zadbać też o odpowiednią pozycję. Głowa pociechy powinna znajdować się na nieco wyższym poziomie niż reszta ciała. Usprawni to odkrztuszanie i usuwanie zalegającej w drogach oddechowych K. Kuziemski, Uporczywy kaszel—trudności diagnostyczno-terapeutyczne w codziennej praktyce lekarskiej, Forum Medycyny Rodzinnej, 2017. tom 11, nr 4, 149-155 .Jassem, Damps-Konstańska I., Przewlekły kaszel— przyczyny, leczenie, Medycyna Paliatywna w Praktyce 2007, 1, 1, 1– H., Kaszel – trudny problem kliniczny, Nowa Medycyna 1/ M., Kaszel, Medycyna Praktyczna, Deflegmin [dostęp
Poza leczeniem farmaceutycznym można na duszący kaszel zastosować domowe sposoby, które złagodzą jego przebieg i przyniosą ulgę. Do najczęściej stosowanych domowych środków, które miały honorowe miejsce w apteczce naszych babć, można zaliczyć syropy i napary z ziół. Przy męczącym kaszlu bardzo dobrze sprawdza się syrop z Dzień dobry, dziecko (3 lata) ma infekcję dróg oddechowych. Najpierw u dziecka pojawiła się chrypka i kaszel. Kaszel był suchy i męczący. Po 2 dniach pojawił się kaszel mokry. Wydzielina ścieka po tylnej ścianie gardła. Dziecko odkrztusza zalegającą flegmę. Pediatra stwierdził zaczerwienione gardło i przepisał syrop wykrztuśny. Taki stan u dziecka utrzymuje się od kilku tygodni. Dziecko nie umie dobrze odkaszleć spływającej wydzieliny. Zdarza się atak mokrego kaszlu w nocy u dziecka. Podłożyłam dziecku dodatkową poduszkę pod głowę, aby zapobiec spływaniu wydzieliny na tylną ścianę gardła. Mimo to dziecko wybudza się w nocy, a rano budzi się zaflegmione. Jak długo może utrzymywać się mokry kaszel u dziecka?Pomóżcie ematki, bo już nie zdzierże. Dziesięciolatka - kaszle na sucho od kilku dni, byliśmy u lekarzy, ma leki, ale nic nie jest w stanie zatrzymać suchego kaszlu. Dawałam już Dexa Pico, Sinecod, leki wziewne (p/astmowe) i nic. MożeWitam, Mam 2 letniego synka. Ostatnio pojawił się u niego kaszel. Kaszle w zasadzie tylko w nocy (nie zawsze) i zaraz po przebudzeniu, ale też nie zawsze. Zastanawiam się jaka może być tego przyczyna. Synek nie choruje często. Miewa katarek i raz miał zapalenie krtani. Byłabym wdzięczna za odpowiedź czy powinnam to konsultować z lekarzem czy narazie poczekać. Kaszel utrzymuje się już 4-ty tydzień, ale nie jest specjalnie męczący dla dziecka. KOBIETA, 34 LAT ponad rok temu Kaszel Pediatria Dziecko Fakty o zdrowiu - Oburęczne dzieci bardziej nadpobudliwe? Aleksander Ropielewski 79 poziom zaufania Bez przeprowadzenia badania nie potrafię udzielić odpowiedzi odnosnie przyczyny kaszlu. Może on wynikać z nadreaktywności dróg oddechowych po wcześniejszej infekcji lub mieć inną przyczynę - np. refluks żółądkowo-przełykowy. 0 redakcja abczdrowie Odpowiedź udzielona automatycznie Nasi lekarze odpowiedzieli już na kilka podobnych pytań innych znajdziesz do nich odnośniki: Kaszel mokry u 2-letniego dziecka – odpowiada Lek. Tomasz Budlewski Kaszel po zapaleniu oskrzeli u 1,5-rocznego dziecka – odpowiada Dr n. med. Irena Markiewicz-Bendkowska Kaszel i katar u 0,5-rocznego dziecka – odpowiada dr n. med Monika Łukaszewicz Suchy, długi kaszel u 3-letniego dziecka – odpowiada Milena Lubowicz Długotrwały kaszel u dziecka po zapaleniu płuc – odpowiada Lek. Izabela Ławnicka Nocny kaszel u dziecka – odpowiada Lek. Izabela Ławnicka Katar i kaszel u 2-letniego dziecka – odpowiada Lek. Aleksandra Witkowska Męczący kaszel u 10-miesięcznego dziecka – odpowiada Lek. Małgorzata Horbaczewska Częste infekcje dróg oddechowych u 3-letniego dziecka – odpowiada Lek. Tomasz Budlewski Męczący kaszel po przebudzeniu u 5-latka – odpowiada Milena Lubowicz artykuły Kaszel u niemowlaka - przeziębienie, rodzaje kaszlu Kaszel u niemowlaka to bardzo częsta dolegliwość. Przewlekły kaszel u dziecka - charakterystyka, najczęstsze przyczyny, diagnostyka Przewlekły kaszel u dziecka powoduje, że rodzice z Homeopatia na kaszel Kaszel jest dolegliwością zazwyczaj zwiastującą pr Jeśli malucha trapi duszący kaszel w nocy – niezależnie, czy jest on mokry czy suchy – należy podać syrop blokujący odruch kaszlu. Gdy podamy syrop wykrztuśny, możemy nasilić zwiększenie częstotliwości kaszlu. Duszący kaszel nie bez powodu pojawia się głównie w nocy. Sprzyja mu pozycja leżąca. dzień dobry! Mam ogromny problem z moją 1,5 roczną bratanicą. Dziewczynka od m-cy co jakieś 2 tygodnie przechodzi ataki duszącego suchego z lekarzy stwierdził, że to alergia,ale ponieważ dziecko jest za małe,nie można wykonać żadnych czas ma podawany Zyrtec(10 kropli dziennie). Jadnak w atakach kaszlu nie pomagają żadne syropy p/ mała miała podawany Diphergan,który obecnie już nie przepisuje również Encorton,ale i on przestaje dawać 100% doraźnie również mała dostawała Acodin,ale to także nie pomaga. Dziwię się,że żaden z lekarzy(rodzinny,alergolog,laryngolog) nie przepisuje dziecku środków są bezpieczniejsze i skuteczniejsze od tego co do tej pory bratanica załamujemy ręce, bo nie zanosi się aby,coś małej pomogło:(A lekarze odpowiadają, że tak będzie do 3-4 roku życia. Tylko, że kaszel małej nie pozwala jej nocami spać i jest tak silny,że prowadzi do odruchów wymiotnych. Bardzo serdecznie proszę o pomoc. Bezsilna ciocia. Kaszel krtaniowy – objawy. Kaszel jest pozytywnym odruchem naszego organizmu. Pojawia się, aby oczyścić drogi oddechowe z zalegających pyłków oraz drażniących czynników. Kaszel jest również objawem przeziębienia lub alergii, czasem jest zupełnie niegroźny, a czasem wymaga leczenia. Kaszel szczekający jest takim rodzajem kaszlu Jeśli niepokoi Cię kaszel u niemowlęcia, a tym bardziej, gdy towarzyszą mu inne objawy, pójdź z maluszkiem do pediatry. Powód dolegliwości nie musi być groźny, jednak będziesz spokojniejsza. Pamiętaj, że dziecku poniżej pierwszego roku życia nie możesz podawać żadnych środków z miodem! Dzieciom poniżej lat 4 nie dawaj też do ssania dropsów i cukierków, gdyż mogą spowodować zakrztuszenie. Tak małe dzieci nie powinny przyjmować żadnych leków na kaszel bez konsultacji z lekarzem. Osoby przed ukończeniem 18. roku życia nie mogą także przyjmować aspiryny - nie podawaj jej swojemu malcowi. Do domowych sposobów łagodzących kaszel u dziecka, np. w przypadku krupu, należy nawilżanie powietrza w mieszkaniu, gdyż suche powietrze może utrudniać oddychanie. W złagodzeniu dolegliwości pomaga też wejście z maluchem do łazienki i odkręcenie gorącej wody, żeby pomieszczenie wypełniło się parą - pamiętaj, żeby podczas tych inhalacji być cały czas z dzieckiem. (1) Jeśli kupujesz środek przeciwkaszlowy w aptece, zawsze przed jego podaniem przeczytaj ulotkę i upewnij się, że lek jest skierowany dla grupy wiekowej, w której znajduje się Twoje dziecko. Supremin to popularny syrop stosowany głównie na męczący suchy kaszel, czy to w nocy, czy też pojawiający się po infekcji. Może być stosowany zarówno u osoby dorosłej, jak i u dziecka. Producentem syropu jest Pliva Kraków. Lek dostępny jest w buteleczce o pojemności 200 ml w cenie do 15 złotych, bez recepty w każdej aptece.
Mimo prowadzonych od ok. połowy XX w. szczepień ochronnych, zachorowania na krztusiec stanowią nadal problem epidemiologiczny na całym świecie. Szacuje się, że każdego roku dochodzi do 30–45 mln zachorowań i 300–500 tys. zgonów z tego powodu. Powikłania i zgony dotyczą przede wszystkim dzieci w okresie niemowlęcym. Dane polskie, pochodzące z rejestru chorób zakaźnych prowadzonego przez PZH, wydają się niedoszacowane. Najwięcej zgłoszonych przypadków w ostatniej dekadzie miało miejsce w latach 2012 – 4684 oraz 2016 – 6856 przypadków. Z polskich badań epidemiologicznych wynika jednak, że na każdy zgłoszony przypadek zakażenia, przypada w rzeczywistości 61 niezgłoszonych zakażeń. Najczęstszym źródłem zakażenia niemowląt są nastolatki oraz osoby dorosłe. W celu ochrony przed zachorowaniem niemowląt przyjęto szeroką strategię szczepień, która, poza szczepieniami w okresie niemowlęcym, obejmuje również szczepienia młodzieży, osób dorosłych, kobiet ciężarnych oraz pracowników ochrony zdrowia. Ośmiotygodniowe niemowlę płci męskiej zostało przyjęte do szpitala z powodu nasilonych napadów kaszlu, doprowadzających do bezdechów z sinicą w obrębie twarzy. Z wywiadu – 3–4 tygodnie przed przyjęciem dziecko, wraz z mamą, odbyło blisko dwugodzinną podróż samochodem z dorosłą osobą z cechami infekcji dróg oddechowych. Ze względu na nasilający się u chorej osoby kaszel, lekarz rodzinny zaproponował wykonanie badania serologicznego w kierunku krztuśca, którego wynik potwierdził infekcję pałeczką Bordetella pertussis. Po około tygodniu od tego zdarzenia u mamy dziecka pojawiły się objawy infekcji. Wiedząc już o potwierdzonym przypadku krztuśca u osoby, z którą miała kontakt, sama zdecydowała się na wykonanie badań. Jednocześnie udała się z siedmiotygodniowym wówczas niemowlęciem, bez cech infekcji, do lekarza rodzinnego, informując, że dziecko miało kontakt z osobą z potwierdzonym krztuścem. W tym momencie wynik badania mamy dziecka jeszcze nie był znany. Lekarz, zgodnie z programem szczepień, podał szczepienia przeznaczone dla dziecka po ukończeniu 6 tygodni, w tym szczepienie przeciw krztuścowi, nie zastosował profilaktyki z użyciem antybiotyku. Po niecałym tygodniu u dziecka pojawiły się cechy infekcji dróg oddechowych, które rozpoczęły się od nieżytu nosa, jednak szybko dołączył się suchy męczący kaszel, występujący napadowo, doprowadzający do bezdechów, z charakterystycznym „pianiem” przy Chłopiec urodził się z ciąży pierwszej, porodem siłami natury w 39. tygodniu ciąży, z masą urodzeniową 3940 g, oceniony na 10 pkt w skali Apgar. W chwili przyjęcia do szpitala stan ogólny dziecka określono jako średni, w trakcie badania napad kaszlu typowy dla krztuśca, ze spadkiem saturacji, sinicą twarzy, wymagający tlenoterapii, poza tym bez istotnych odchyleń w badaniu przedmiotowym. W wykonanych badaniach pomocniczych stwierdzono w morfologii krwi znaczną leukocytozę (25 tys./ml przy normie dla wieku 5–15 tys./ml),w rozmazie krwinek białych 85% limfocytów, nieznacznie podwyższone białko C-reaktywne (18 mg/l; norma 3 lat) [11]. Przebieg kliniczny Przebieg kliniczny krztuśca uzależniony jest od wieku pacjenta oraz jego stanu uodpornienia. Typowy przebieg to: faza nieżytowa, z niespecyficznymi objawami, trwająca 1–2 tygodnie; faza napadowego kaszlu – trwająca ok 4–6 tygodni. W pełnoobjawowym krztuścu to napady kaszlu z charakterystycznym „pianiem” podczas wdechu, wymiotami prowokowanymi kaszlem, z gęstą wydzieliną w drogach oddechowych. Napadom mogą towarzyszyć u niemowląt bezdechy, sinica, wybroczyny na twarzy i spojówkach. U dorosłych okres kaszlu bywa mniej charakterystyczny; faza zdrowienia, trwająca 3–4 miesiące, w czasie której kaszel stopniowo ustępuje. W okresie napadowego kaszlu może dojść do powikłań. Najczęstszym powikłaniem jest zapalenie płuc, natomiast najpoważniejsze to zaburzenia neurologiczne, do których dochodzi u niemowląt, zwłaszcza w pierwszym półroczu życia. Przebieg kliniczny krztuśca uzależniony jest od wieku pacjenta oraz jego stanu uodpornienia. Typowy przebieg to: faza nieżytowa, z niespecyficznymi objawami, trwająca 1–2 tygodnie; faza napadowego kaszlu – trwająca około 4–6 tygodni, faza zdrowienia – trwająca nawet 3–4 miesiące. Wśród powikłań neurologicznych mogą wystąpić: drgawki, obrzęk mózgu, krwawienie wewnątrzczaszkowe, krwawienie podtwardówkowe, encefalopatia niedotlenieniowa. Stany te mogą doprowadzić do trwałych następstw. Spośród innych możliwych powikłań wymienia się złamania żeber, wylewy podspojówkowe i inne [12]. Notuje się również przypadki zgonu z powodu krztuśca, zwłaszcza u niemowląt w pierwszych 6. Rozpoznanie krztuśca – definicja przypadku według CDC z 2020 roku Kliniczne kryteria krztuśca to trwający co najmniej 2 tygodnie kaszel, bez innej ustalonej przyczyny z przynajmniej jednym z poniższych objawów: napadowy kaszel lub świst wdechowy („pianie”) lub kaszel prowokujący wymioty lub bezdechy. Kryteria laboratoryjne: izolacja bakterii (hodowla) Bordetella pertussis z materiału biologicznego lub potwierdzenie metodą PCR. Związek epidemiologiczny: kontakt z potwierdzonym przypadkiem krztuśca. Definicja przypadku – CDC 2020: Przypadek prawdopodobny: brak innej, częściej występującej przyczyny, tłumaczącej kryteria kliniczne; lub występowanie przynajmniej jednego z objawów wymienionych w kryteriach klinicznych, trwających dowolny czas ORAZ epidemiologiczny związek. Przypadek potwierdzony: choroba z kaszlem, trwająca dowolny czas z potwierdzeniem jednym z laboratoryjnych kryteriów [13]. Definicja przypadku według PZH [14] Przypadek możliwy – każda osoba spełniająca kryteria kliniczne. Przypadek prawdopodobny – każda osoba spełniająca kryteria kliniczne i epidemiologiczne. Przypadek potwierdzony – każda osoba spełniająca kryteria kliniczne i laboratoryjne. Diagnostyka laboratoryjna krztuśca Europejska Grupa Ekspertów zajmująca się epidemiologią krztuśca (grupa EUpert) opracowała wytyczne w zakresie diagnostyki laboratoryjnej, które w 2013 roku zostały uznane przez ECDC jako obowiązujące. Zgodnie z wytycznymi rola badań serologicznych została znacznie ograniczona. Diagnostyka krztuśca metodą ELISA obejmuje jedynie oznaczenia stężenia przeciwciał klasy IgG przeciwko toksynie krztuścowej (PT), a w przypadku uzyskania niepewnego lub niemiarodajnego wyniku w klasie IgG oraz braku możliwości uzyskania drugiej próbki surowicy, pomocniczo można wykonać oznaczenie stężenia swoistych immunoglobulin klasy IgA [3, 15]. Badania serologiczne mogą mieć zastosowanie u osób dorosłych oraz młodzieży co najmniej 1 rok po szczepieniu. U małych dzieci opieramy się jedynie na kryterium bezpośredniej detekcji bakterii. Zasady diagnostyki przedstawiono w tab. 2. Leczenie krztuśca Antybiotykoterapia Antybiotykoterapia jest leczeniem przyczynowym, jednak podstawowym jej celem jest zapobiegnięcie transmisji zakażenia. Wcześnie włączona antybiotykoterapia (w okresie nieżytowym) może złagodzić przebieg choroby. Utrzymywanie się objawów klinicznych mimo stosowanego leczenia nie jest dowodem na brak skuteczności ani wskazaniem do powtarzania terapii. Leczenie antybiotykiem zaleca się w pierwszych 3 tygodniach choroby, z wyjątkiem niemowląt oraz kobiet w ciąży – w tych grupach zasadne jest rozpoczęcie leczenia w pierwszych 6 tygodniach. Po upływie 3 tygodni od wystąpienia objawów (6 tygodni w wybranych grupach) leczenie antybiotykiem jest nieuzasadnione. Podstawowymi antybiotykami stosowanymi w leczeniu są antybiotyki z grupy makrolidów [16]: Klarytromycyna – dzieci w dawce 15 mg/kg/dobę w 2 dawkach podzielonych przez 7 dni; osoby dorosłe 500 mg 2 × dz. przez 7 dni. Azytromycyna (najbezpieczniejsza dla noworodków) stosowana u dzieci w dawce 10 mg/kg/dobę przez 5 dni; u osób dorosłych w 1. dniu 500 mg 1 × dz., od 2. do 5. dnia 250 mg 1 × dz. Erytromycyna – obecnie niezalecana ze względu na działania niepożądane, w przypadku braku dostępności innych makrolidów stosuje się w dawce 40–50 mg/kg mc./24 h w 4 dawkach podzielonych, przez 14 dni. Trimetoprim/sulfametoksazol – w przypadku przeciwwskazań do stosowania antybiotyków makrolidowych; jest przeciwwskazany w wieku poniżej 2 miesięcy; u niemowląt > 2. w dawce trimetoprim 8 mg/kg mc./24 h, sulfametoksazol 40 mg/kg mc./24 h, w 2 dawkach przez 14 dni, osoby dorosłe – 960 mg 2 × dz. przez 14 dni. Leczenie objawowe Nawodnienie, karmienie małymi porcjami, odsysanie wydzieliny, tlenoterapia, przy ciężkim przebiegu można rozważyć glikokortykosteroidy [16]. Profilaktyka Chemioprofilaktyka poekspozycyjna Zalecana jest u wszystkich osób z kontaktu domowego z chorym oraz innych bliskich kontaktów (spotkanie w odległości < 1 m, bezpośredni kontakt z wydzieliną z dróg oddechowych, przebywanie w bezpośredniej bliskości osoby zakażonej przez ≥ 1 godzinę). Profilaktykę rozpoczyna się do 21 dni od kontaktu. Po tym czasie do rozważenia u osób mających kontakt z grupami ryzyka. Szczególnie ważna w grupach zwiększonego ryzyka: niemowlęta (w 1. kobiety ciężarne, osoby z niedoborami odpornościowymi, z chorobami przewlekłymi (POCHP, mukowiscydoza, wady serca, MPD). W chemioprofilaktyce poekspozycyjnej stosuje się antybiotyki stosowane w terapii, w takich samych dawkach i przez taki sam czas jak w leczeniu. Szczepienia ochronne Szczepienia ochronne stanowią najskuteczniejszą metodę zapobiegania zachorowaniom. Niestety wytworzona ochrona nie jest trwała (podobnie jak po przechorowaniu), co wymaga podawania wielokrotnych dawek przypominających.... Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów Co zyskasz, kupując prenumeratę? 6 wydań czasopisma "Forum Pediatrii Praktycznej" Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej ...i wiele więcej! Sprawdź